Predstavljeno fototipsko izdanje “Rujanskog četvorojevandjelja”

Jedna od najznačajnijih zaostavština projekta “Ere kulture”, u godini kada Užice nosi titulu nacionalne prestonice kulture, je novo fototipsko izdanje “Rujanskog četvorojevandjelja”, prve štampane knjige na prostoru današnje Srbije, delo monaha Teodosija iz manastira “Rujno” kod Užica iz 1537. godine. Rujansko četvorojevanđelje štampano je slovima ćirilice sa srpsko-slovenskom recenzijom na 300 listova. Sačuvano je pet primeraka Rujanskog četvorojevanđelja, a prvi kompletan primerak nalazi se u Pragu, u kolekciji starih knjiga Pavela Jozefa Šafarika. Poznato je da je jedan primerak knjige čuvan u Narodnoj biblioteci u Beogradu, ali je izgoreo u požaru prilikom bombardovanja Beograda 1941. godine. Povodom obeležavanja jubileja od štampanja prve knjige u Srbiji, 1987. godine objavljeno je prvo fototipsko izdanje Rujanskog četvorojevanđelja. Nova, savremenija fototipija prve štampane knjige u Srbiji uradjena je u izdanju Narodne biblioteke Užice.

Priređivač Rujanskog četvorojevanjđelja i autor propratne studije dr Miroslav Lazić, iz Instituta za srpski jezik SANU rekao je da je za razliku od ovog izdanja koje je u koloru i dato u približno prirodnoj veličini, prethodno izdanje iz 1987.godine urađeno je u drugačijoj tehnici, kao i da su originalni snimci smanjeni u odnosu na original.

–Ovo fototipsko izdanje je urađeno na osnovu snimaka iz praškog muzeja u koloru. Snimke je dobila Narodna biblioteka Užice a rad na ovom izdanju trajao je nekoliko meseci uz pisanje studije na osnovu istraživanja jevanđelja, naveo je Lazić.

Direktorka Narodne biblioteke Užice Dušica Murić je rekla da je ovo reprezentativno izdanje Rujanskog četvorojevanđelja u koloru, štampano u užičkoj štampariji Grafičar u tiražu od 300 primeraka.

– Ovo je prilika da se zahvalimo uz grad Užice i Ambasadi Češke u Srbiji i Narodnom muzeju iz Praga koji su nam ustupili snimke praškog primerka iz Šafarikove zbirke na osnovu kojih je urađena ova fototipijam, kao i prva iz 1987. godine. Ovo jeste jedan od značajnijih poduhvata, jer knjiga je nešto što ostaje kao pisani trag, kazala je Murić.

Ovo je veliki dan za Grad Užice i našu državu, rekao je koordinator projekta Užice prestonica kulture Srbije 2024 Branislav Mitrović, navodeći da ova generacija ima sreću da je dobila priliku da pokažemo svima da smo svesni činjenice da je jedan od najdonjih kamenova naše države upravo Rujansko četvorojevanđelje, a sa druge strane da se omogući budućim generacijama da znaju gde smo i odakle potekli.

Zamenica upravnika Narodne biblioteke Srbije Dragana Milunović je rekla da je ovo najstarija knjiga štampana na tlu današnje Srbije i bez nje se ništa ne bi pouzdano znalo o rujanskom manastiru kao kulturnom središtu.

–Ovo je i mnogo više od toga jer može da se sazna upravo iz stručno priređenog fototipskog izdanja. Sudeći po ishodu ovako povezivanje dve biblioteke različite nadležnosti i jedne prvorazredne naučne institucije predstavlja puni dobitak za srpsko pisano nasleđe i putokaz kako bi trebalo pristupiti njegovoj promociji i očuvanju, navela je Milunović.

Urednik ovog izdanja dr Viktor Savić, je govorio je govorio o tome da su stare štampane knjige štampane za potrebe Srpske pravoslavne crkve, da su po tekstu i nameni crkvenog karaktera, jezik srpskoslovenski, pismo i pravopis crkveni sa srpskog istoka.

Recezent Dr Milanka Ubiparip je navela da u poduhvatu jeromonaha Teodosija i nama nepoznatih njegovih saradnika možemo naslutiti težnju za negovanjem svesti o očuvanju duhovnosti na maternjem jeziku.

–U slučaju Rujanskog četvorojevanđelja jedan monah za nas i dalje tajnovit kojem tek ime znamo, znao je da slobodu nacionalnog bogosluženja oživljenu u dalekoj prošlosti može sačuvati samo knjigom i rečju izraženom maternim jezikom. Izdanje novog faksimila Rujanskog četvorojevanđelja Grad Užice, biblioteka Užica i njegovi priređivači predaju ovu knjigu i u njoj utkan pomenuti duh slobode na čuvanje, rekla je Ubiparip.

Urednik dr Vladan Trijić je rekao da svako fototipsko izdanje služi i kao mogućnost za nova istraživanja i saznanja o sopstvenoj kulturnoj istoriji.

#narodnabiblioteka, #rujanskočetvorojevanđelje, #užice

Pregleda do sada

Hvala što pratite naš portal.

Kliknite na znak plus

Podelite vest na društvenim mrežama.